Sau khi ly hôn, rất nhiều vụ việc liên quan đến một bên vợ hoặc chồng có mong muốn giành lại quyền nuôi con. Vì vây mà thời gian gần đây khách hàng liên hệ nhờ luật sư tư vấn thủ tục trên tương đối nhiều, đặc biệt là tại quận Ba Đình. Vậy thủ tục trên được thực hiện như thế nào? Hãy cùng theo dõi bài viết dưới đây của Luật Minh Khang giới thiệu Thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn tại Quận Ba Đình.

Cơ sở pháp lý

• Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.
• Bộ luật dân sự 2015
• Bộ luật tố tụng dân sự 2015
• Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14

Điều kiện thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn

Khi ly hôn, nếu hai vợ, chồng có thỏa thuận thì Tòa án sẽ công nhận và giao con cho cha hoặc mẹ nuôi dưỡng theo đúng thỏa thuận của cha, mẹ.

Ngược lại, nếu không có thỏa thuận hoặc không thỏa thuận được thì Tòa án sẽ căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con để giao con cho cha hoặc mẹ nuôi dưỡng theo quy định tại khoản 2 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

Tuy nhiên, thực tế có nhiều trường hợp, sau khi giành được quyền nuôi con, cha hoặc mẹ lại không quan tâm đến con, thậm chí còn bạo lực gia đình… không đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho con thì theo quy định tại Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình, người trực tiếp nuôi con có thể được thay đổi.

Cụ thể, khoản 2 Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định các căn cứ để thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn gồm:

- Sau khi ly hôn, cha và mẹ có thỏa thuận thay đổi người trực tiếp nuôi con để đảm bảo lợi ích lớn nhất cho con.

- Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện để đảm bảo quyền lợi về mọi mặt cho con trong việc chăm sóc, trông nom, nuôi dưỡng, giáo dục con.

- Nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

Đặc biệt, khoản 4 Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình nêu rõ:

Trong trường hợp xét thấy cả cha và mẹ đều không đủ điều kiện trực tiếp nuôi con thì Tòa án quyết định giao con cho người giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự.

Trong đó, con chỉ được giao cho người giám hộ theo căn cứ tại khoản 1 Điều 47 Bộ luật Dân sự khi cha, mẹ bị Tòa án tuyên bố hạn chế quyền với con, cha mẹ không có điều kiện chăm sóc, giáo dục con, cha mẹ đều bị hạn chế năng lực hành vi dân sự… và có yêu cầu người giám hộ.

Ai được yêu cầu thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn?

Bởi sau khi ly hôn, Tòa án sẽ giao quyền trực tiếp nuôi con cho một trong hai bên vợ hoặc chồng có đủ điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con. Do đó, khi yêu cầu thay đổi quyền nuôi con, trước hết người quyền sẽ là cha, mẹ của đứa trẻ đó.

Cụ thể, khoản 1 Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định:

Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức được quy định tại khoản 5 Điều này, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Theo quy định này, người có quyền yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn là cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức khác.

Trong đó, căn cứ khoản 5 Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình, nếu người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp nuôi con thì các cá nhân, tổ chức sau đây có quyền thay đổi người trực tiếp nuôi con gồm:

- Người thân thích. Khoản 19 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình giải thích, đây là người có quan hệ hôn nhân, nuôi dưỡng, có cùng dòng máu về trực hệ và có họ trong phạm vi ba đời. Do đó, người thân thích có thể là ông, bà, cô, dì, chú, cậu, mợ…

- Cơ quan quản lý Nhà nước về gia đình, trẻ em: Ủy ban nhân dân cấp huyện, cấp tỉnh; Sở Lao động, Thương binh và Xã hội; Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội; Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch…

- Hội Liên hiệp phụ nữ.

Nộp hồ sơ tại đâu?

Theo quy định tại Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình, việc thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn có thể là vụ án tranh chấp nếu cha, mẹ không thỏa thuận được hoặc do người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện dẫn đến người còn lại hoặc cá nhân, tổ chức khác phải khởi kiện để thay đổi người nuôi con.

Theo đó, tranh chấp (không thỏa thuận được mà phải khởi kiện) hay yêu cầu (thỏa thuận được) về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn đều thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án.

Căn cứ khoản 1 và khoản 2 Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân cấp huyện có thẩm quyền giải quyết việc tranh chấp hoặc yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Đồng thời, điểm i khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 quy định:

i) Tòa án nơi một trong các bên thoả thuận về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn cư trú, làm việc có thẩm quyền giải quyết yêu cầu công nhận sự thoả thuận về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn. Trường hợp cơ quan, tổ chức, cá nhân yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn thì Tòa án nơi người con đang cư trú có thẩm quyền giải quyết;

Như vậy, thẩm quyền giải quyết thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn là Tòa án nhân dân cấp huyện nơi một trong hai bên thỏa thuận thay đổi nuôi con cư trú, làm việc hoặc Tòa án cấp huyện nơi người con đang cư trú.

Hồ sơ cần chuẩn bị gì?

 Đơn yêu cầu thay đổi quyền nuôi con hoặc đơn khởi kiện yêu cầu thay đổi quyền nuôi con.

- Quyết định, bản án ly hôn đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án.

- Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân/Hộ chiếu còn hạn, sổ hộ khẩu.

- Giấy khai sinh của con.

- Các chứng cứ chứng minh cho việc khởi kiện thay đổi quyền trực tiếp nuôi con (áp dụng trong trường hợp hai bên không thỏa thuận được hoặc khởi kiện thay đổi quyền nuôi con khi người đang trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện để nuôi con).

Thời gian giải quyết bao lâu?

Tùy vào từng hình thức yêu cầu thay đổi người nuôi con sau ly hôn sẽ quyết định thời gian giải quyết nhanh hay chậm:

- Khởi kiện: Thông thường thời gian giải quyết sẽ là 04 - 06 tháng.

- Yêu cầu: Thông thường thời gian giải quyết sẽ là 02 - 03 tháng.

Luật Minh Khang hỗ trợ các nội dung vụ việc như sau:

• Tư vấn quy định pháp luật, quyền lợi của người con và điều kiện để cha/mẹ giành quyền nuôi con
• Thực hiện soạn thảo toàn bộ đơn từ liên quan đến tranh chấp.
• Tư vấn thông qua thư tư vấn giải thích thắc mắc về quy trình khởi kiện.
• Cùng thân chủ tham gia tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm.
• Thực hiện soạn đơn kháng cáo, giải trình kháng cáo.
• Hướng dẫn đương sự thu thập tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện nuôi con.

• Luật sư tư vấn quy định pháp luật, quyền lợi của người con và điều kiện để cha/mẹ giành quyền nuôi con.
• Luật sư thực hiện soạn thảo toàn bộ đơn từ liên quan đến tranh chấp.
• Luật sư tư vấn thông qua thư tư vấn giải thích thắc mắc về quy trình khởi kiện.
• Luật sư cùng thân chủ tham gia tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm.
• Luật sư thực hiện soạn đơn kháng cáo, giải trình kháng cáo.
• Luật sư hướng dẫn đương sự thu thập tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện nuôi con.