Việc thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn là một vấn đề nhạy cảm và thường xuyên gặp phải trong các vụ ly hôn, đặc biệt là tại Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội. Trong quá trình giải quyết những mâu thuẫn và tranh chấp liên quan đến quyền nuôi con, pháp luật Việt Nam đặt ra các quy định chặt chẽ nhằm bảo vệ quyền lợi và sự phát triển toàn diện của trẻ em. Việc hiểu rõ về các quy trình pháp lý, điều kiện để thay đổi quyền nuôi con, cũng như các quyền lợi của các bên liên quan, là rất quan trọng để đảm bảo sự công bằng và lợi ích tốt nhất cho trẻ. Bài viết sau đây của Luật Minh Khang này sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về các bước và yêu cầu cần thiết để thực hiện thay đổi quyền nuôi con tại Quận Nam Từ Liêm.

Cơ sở pháp lý

• Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.
• Bộ luật dân sự 2015
• Bộ luật tố tụng dân sự 2015
• Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14

Có thể thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn hay không?

Quyền trực tiếp chăm sóc, nuôi con sau ly hôn được Toà án ghi nhận tại Bản án ly hôn hoặc Quyết định công nhận thuận tình ly hôn đã có hiệu lực pháp luật. Theo đó, khi ly hôn Toà án quyết định giao con cho người đáp ứng các điều kiện chăm sóc nuôi dưỡng con hoặc giao con cho cha hoặc mẹ theo thoả thuận của vợ chồng.

Sau ly hôn vợ chồng có thể thoả thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con và yêu cầu Toà án ghi nhận thoả thuận này hoặc theo thời gian các điều kiện của người trực tiếp nuôi con không còn hoặc Người trực tiếp nuôi con có các hành vi xâm phạm tính mạng, sức khoẻ của con, bạo hành con hoặc có các hành vi ngược đãi con thì người không trực tiếp nuôi con, người thân thích hoặc các tổ chức xã hội có quyền yêu cầu Toà án thay đổi quyền nuôi con.

Cụ thể, Điều 84 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định như sau:

Như vậy, Quyền chăm sóc nuôi dưỡng con không phải là cố định mà có thể thay đổi trong trường hợp người trực tiếp nuôi dưỡng con không đáp ứng đủ điều kiện kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con.

Thủ tục giải quyết yêu cầu thay đổi quyền nuôi con theo thoả thuận của vợ chồng:

Bước 1: Vợ, chồng gửi hồ sơ yêu cầu thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn đến Tòa án nhân dân cấp huyện có thẩm quyền.

Bước 2: Tòa án thụ lý hồ sơ và thông báo về việc nộp án phí

Bước 3: Toà án tổ chức buổi họp giữa các bên về yêu cầu thay đổi quyền nuôi con theo thỏa thuận của hai vợ chồng. Trong trường hợp con từ đủ 07 tuổi trở lên việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con.

Bước 4: Tòa án ra quyết định công nhận hoặc từ chối công nhận thỏa thuận thay đổi quyền nuôi con.

Thủ tục giải quyết yêu cầu thay đổi quyền nuôi con theo yêu cầu của một bên:

Sau ly hôn, Người không trực tiếp nuôi con sau ly hôn vẫn có quyền thăm nom con, nếu nhận thấy người trực tiếp nuôi con có hành vi bạo hành con hoặc không còn đủ điều kiện nuôi con và nếu tiếp tục để con sinh sống và học tập như vậy thì sẽ ảnh hưởng đến sức khoẻ, học tập và tính cách của con. Thì người không trực tiếp nuôi dưỡng con gửi đơn khởi kiện đến Toà án yêu cầu giải quyết việc thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn.

Bước 1: Cha hoặc mẹ là người không trực tiếp nuôi dưỡng con gửi đơn khởi kiện yêu cầu thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn đến Toà án có thẩm quyền.

Bước 2: Tòa án tiếp nhận hồ sơ khởi kiện yêu cầu thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn và thụ lý hồ sơ. Sau khi thụ lý hồ sơ tòa án thông báo người khởi kiện nộp tạm ứng án phí và xác minh thông tin hồ sơ vụ việc.

Bước 3: Chuẩn bị xét xử vụ việc thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn

Trước khi tiến hành mở phiên tòa giải quyết về khởi kiện yêu cầu thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn, Tòa án sẽ triệu tập các bên nguyên đơn và bị đơn để yêu cầu cung cấp thêm thông tin và bổ sung tài liệu (nếu có)

Tại buổi triệu tập Tòa án sẽ hỏi ý kiến hai bên nguyên đơn và bị đơn có thỏa thuận về việc phân chia người trực tiếp nuôi dưỡng con. Nếu thỏa thuận thành thì Tòa án sẽ ghi nhận ghi nhận thỏa thuận giữa các bên về việc giải quyết toàn bộ vụ án và được Thẩm phán ra quyết định công nhận sự thỏa thuận.

Nếu không hòa giải thành Tòa án sẽ thông báo mời tham gia phiên tòa xét xử giải quyết khởi kiện thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn.

Bước 4: Mở Phiên tòa xét xử sơ thẩm

Tòa án sẽ giải quyết về việc thay đổi quyền nuôi con sau khi ly hôn nếu có căn cứ chứng minh về người hiện tại người trực tiếp nuôi dưỡng con không đủ điều kiện để chăm sóc nuôi dưỡng con.

Hồ sơ cần chuẩn bị gì?

- Đơn yêu cầu thay đổi quyền nuôi con hoặc đơn khởi kiện yêu cầu thay đổi quyền nuôi con.

- Quyết định, bản án ly hôn đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án.

- Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân/Hộ chiếu còn hạn, sổ hộ khẩu.

- Giấy khai sinh của con.

- Các chứng cứ chứng minh cho việc khởi kiện thay đổi quyền trực tiếp nuôi con (áp dụng trong trường hợp hai bên không thỏa thuận được hoặc khởi kiện thay đổi quyền nuôi con khi người đang trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện để nuôi con).

Những cá nhân, tổ chức khác có quyền yêu cầu Toà án thay đổi quyền nuôi con sau ly hôn:

– Thứ nhất: Người thân thích của con có quyền yêu cầu thay đổi quyền nuôi con.

Vậy người thân thích của con gồm những ai?

Tại Khoản 19 Điều 3 Luật hôn nhân gia đình năm 2014:

Theo đó, Người thân thích của con là: Anh chị em ruột nếu anh chị đã đủ mười tám tuổi trở lên; ông bà nội, ông bà ngoại của con; Bác ruột, chú ruột, cô ruột, dì ruột, cậu ruột của con.

– Thứ hai: Cơ quan quản lý nhà nước về gia đình và trẻ em có quyền yêu cầu thay đổi quyền nuôi con.

Trích điều 3 nghị định 02/2013/NĐ-CP quy định về công tác gia đình:

“Điều 3. Cơ quan quản lý nhà nước về công tác gia đình

1. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về công tác gia đình trong phạm vi toàn quốc.
2. Các Bộ, cơ quan ngang Bộ, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, có trách nhiệm phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thực hiện quản lý nhà nước về công tác gia đình.
3. Ủy ban nhân dân các cấp thực hiện quản lý nhà nước về công tác gia đình tại địa phương.”

Các cơ quan quản lý nhà nước về gia đình có quyền yêu cầu thay đổi quyền trực tiếp nuôi con sau ly hôn bao gồm: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Các Bộ, cơ quan ngang Bộ và Ủy ban nhân dân các cấp.

– Thứ ba: Hội liên hiệp phụ nữ có quyền yêu cầu thay đổi quyền nuôi con

Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam là một tổ chức chính trị, xã hội của phụ nữ Việt Nam, mục đích hoạt động vì sự bình đẳng, phát triển của phụ nữ. Hội là thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, thành viên của Liên đoàn phụ nữ Dân chủ quốc tế và Liên đoàn các tổ chức phụ nữ ASEAN.

Luật Minh Khang hỗ trợ các nội dung vụ việc như sau:

• Tư vấn quy định pháp luật, quyền lợi của người con và điều kiện để cha/mẹ giành quyền nuôi con
• Thực hiện soạn thảo toàn bộ đơn từ liên quan đến tranh chấp.
• Tư vấn thông qua thư tư vấn giải thích thắc mắc về quy trình khởi kiện.
• Cùng thân chủ tham gia tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm.
• Thực hiện soạn đơn kháng cáo, giải trình kháng cáo.
• Hướng dẫn đương sự thu thập tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện nuôi con.

• Luật sư tư vấn quy định pháp luật, quyền lợi của người con và điều kiện để cha/mẹ giành quyền nuôi con.
• Luật sư thực hiện soạn thảo toàn bộ đơn từ liên quan đến tranh chấp.
• Luật sư tư vấn thông qua thư tư vấn giải thích thắc mắc về quy trình khởi kiện.
• Luật sư cùng thân chủ tham gia tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm.
• Luật sư thực hiện soạn đơn kháng cáo, giải trình kháng cáo.
• Luật sư hướng dẫn đương sự thu thập tài liệu, chứng cứ chứng minh điều kiện nuôi con.